FD Interest Rates November 2026 मध्ये बँकांच्या मुदत ठेवींवरील व्याजदर पुन्हा चर्चेत आले आहेत. ऑक्टोबरमध्ये रिझर्व्ह बँकेने रेपो दर ५.५० टक्क्यांवर नेल्यानंतर नोव्हेंबरच्या पहिल्या दोन आठवड्यांत अनेक बँकांनी एफडीचे दर बदलले आहेत. एचडीएफसी, आयसीआयसीआय, कोटक आणि इंडियन ओव्हरसीज बँकेने निवडक मुदतींवर दर वाढवले असून स्मॉल फायनान्स बँकांमध्ये ज्येष्ठ नागरिकांना ८.६० टक्क्यांपर्यंत व्याज मिळत आहे. शेतकरी, निवृत्त कर्मचारी आणि बचत करणाऱ्या प्रत्येक कुटुंबासाठी ही चांगली संधी आहे.
बँका एफडीचे दर का वाढवत आहेत?
रिझर्व्ह बँकेच्या आकडेवारीनुसार १५ ऑक्टोबर २०२६ पर्यंत बँकांचे कर्जवाटप वर्षभरात १८.२ टक्क्यांनी वाढले, तर ठेवी केवळ १६.७ टक्क्यांनी वाढल्या. एकूण कर्ज २२७.४३ लाख कोटी तर ठेवी २७८.७६ लाख कोटी रुपये आहेत. कर्जाची मागणी ठेवींपेक्षा वेगाने वाढत असल्याने बँकांना घरगुती बचत आकर्षित करण्यासाठी जास्त व्याज द्यावे लागत आहे. त्याचबरोबर बँकिंग व्यवस्थेतील अतिरिक्त तरलता ३० सप्टेंबरच्या सुमारे १०.१४ लाख कोटी रुपयांवरून १५ ऑक्टोबरला सुमारे ७.९३ लाख कोटी रुपयांवर आली आहे.
मोठ्या बँकांचे नोव्हेंबर २०२६ मधील नवे एफडी दर
एचडीएफसी बँकेने ४ नोव्हेंबरपासून दर बदलले असून सर्वसाधारण ग्राहकांना निवडक मुदतींवर कमाल ६.६० टक्के तर ज्येष्ठ नागरिकांना ७.२० टक्क्यांपर्यंत व्याज मिळत आहे. आयसीआयसीआय बँकेने ६ नोव्हेंबरपासून दरपत्रक अद्ययावत केले असून तिथेही सर्वसाधारण ग्राहकांसाठी कमाल ६.६० टक्के आणि ज्येष्ठ नागरिकांसाठी ७.२० टक्के दर जाहीर झाले आहेत. कोटक महिंद्रा बँकेने ४ नोव्हेंबरपासून दोन ते तीन वर्षांच्या मुदतीवर सर्वसाधारण ग्राहकांना ६.८० टक्के आणि ज्येष्ठ नागरिकांना ७.५५ टक्के व्याज देण्यास सुरुवात केली आहे. अॅक्सिस बँकेने २९ ऑक्टोबरपासून दोन ते दहा वर्षांच्या मुदतीवर सर्वसाधारण ग्राहकांना कमाल ६.६० टक्के दर दिला आहे. मात्र स्टेट बँक ऑफ इंडियाने आपले दर बदललेले नाहीत. एसबीआयचे दर १५ डिसेंबर २०२५ पासून तसेच आहेत — सर्वसाधारण ग्राहकांसाठी कमाल ६.४० टक्के आणि ज्येष्ठ नागरिकांसाठी ७.०५ टक्के.
इंडियन ओव्हरसीज बँकेची ४४४ दिवसांची विशेष ठेव
इंडियन ओव्हरसीज बँकेने १० नोव्हेंबरपासून आपल्या एफडी दरांमध्ये बदल केला आहे. बँकेने ४४४ दिवसांच्या विशेष ठेवीवरील दर १५ बेसिस पॉईंटनी वाढवून ६.७५ टक्के केला आहे. या मुदतीवर ज्येष्ठ नागरिकांना ७.२५ टक्के तर अतिज्येष्ठ नागरिकांना ७.५० टक्के व्याज मिळणार आहे. मात्र बँकेने १८० ते २६९ दिवसांच्या मुदतीवरील दर २५ बेसिस पॉईंटनी कमी केले आहेत. त्यामुळे तुमच्या मुदतीचा नेमका दर बँकेच्या दरपत्रकात तपासा.
स्मॉल फायनान्स बँकांमध्ये ८.६० टक्क्यांपर्यंत व्याज
जास्त व्याज हवे असेल तर स्मॉल फायनान्स बँकांकडे लक्ष द्या. सूर्योदय स्मॉल फायनान्स बँकेने ३० ऑक्टोबरपासून दर बदलले असून पाच वर्षांच्या एफडीवर सर्वसाधारण ग्राहकांना ८.२५ टक्के तर ज्येष्ठ नागरिकांना ८.६० टक्के व्याज मिळत आहे. उत्कर्ष स्मॉल फायनान्स बँकेने १ नोव्हेंबरपासून ६६६ दिवसांच्या विशेष मुदतीवर सर्वसाधारण ग्राहकांना ८.१० टक्के आणि ज्येष्ठ नागरिकांना ८.५० टक्के दर दिला आहे. जना स्मॉल फायनान्स बँकेत सर्वसाधारण ग्राहकांना ८.०० टक्के तर ज्येष्ठ नागरिकांना ८.५० टक्क्यांपर्यंत व्याज मिळते. मात्र एक खबरदारी घ्या — एका खातेदाराच्या ठेवीवर केवळ ५ लाख रुपयांपर्यंतचे ठेव विमा संरक्षण (डीआयसीजीसी) मिळते. त्यामुळे ५ लाखांपेक्षा जास्त रक्कम एकाच स्मॉल फायनान्स बँकेत ठेवू नका; गरज पडल्यास रक्कम दोन-तीन बँकांत विभागा.
एफडी करताना या ५ गोष्टी नक्की तपासा
- मुदत निवड: पुढील एक-दोन वर्षांत पैसे लागणार असतील तर संपूर्ण रक्कम लांब मुदतीत अडकवू नका.
- लॅडरिंग पद्धत: रक्कम १, २, ३ आणि ५ वर्षांच्या एफडींत विभागा.
- मुदतपूर्व मोडणीचा दंड: बहुतेक बँका मुदतपूर्व एफडी मोडल्यास ०.५० ते १ टक्का दंड लावतात. एफडी करण्यापूर्वी हा नियम विचारा.
- कराचा हिशेब: एफडीवरील व्याज तुमच्या आयकर स्लॅबनुसार करपात्र असते. सर्वसाधारण ग्राहकांचे वर्षाचे व्याज ४०,००० रुपयांपेक्षा जास्त असल्यास बँक टीडीएस कापते; ज्येष्ठ नागरिकांसाठी ही मर्यादा ५०,००० रुपये आहे.
- ज्येष्ठ नागरिकांचा लाभ: ६० वर्षांवरील नागरिकांना बहुतेक बँका ०.५० टक्के जास्त व्याज देतात.
डिसेंबरमध्ये आणखी दरवाढ होणार का?
रिझर्व्ह बँकेची पुढची पतधोरण समितीची बैठक २ ते ४ डिसेंबर २०२६ रोजी होणार आहे. ऑक्टोबरमध्ये रेपो दर ५.२५ टक्क्यांवरून ५.५० टक्क्यांवर नेल्यानंतर दरकपातीची शक्यता सध्या तरी दिसत नाही. काही विश्लेषक डिसेंबर आणि फेब्रुवारीत आणखी २५-२५ बेसिस पॉईंट वाढीची शक्यता वर्तवतात. मात्र एफडीचे दर रेपो दराबरोबर आपोआप बदलत नाहीत — प्रत्येक बँक आपली गरज आणि स्पर्धा पाहून निर्णय घेते. चांगला दर मिळत असेल तर तो लॉक करणे शहाणपणाचे ठरू शकते, पण संपूर्ण बचत एकाच वेळी एकाच मुदतीत गुंतवू नका.
यह भी पढ़े:
MCLR Rate Hike November 2026: SBI, HDFC सह ७ बँकांनी वाढवले कर्जदर — तुमची EMI किती वाढणार?
शेतकरी आणि ग्रामीण कुटुंबांसाठी सल्ला
पीक विक्रीतून किंवा दुग्ध व्यवसायातून मिळालेली रक्कम बँकेत नुसती पडून राहिली तर तिच्यावर फार कमी व्याज मिळते. बचत खात्याऐवजी ती रक्कम एफडीत ठेवल्यास वर्षाला ६ ते ८ टक्के व्याज मिळू शकते. मात्र पीक कर्जाचे हप्ते, बियाणे-खत खरेदी किंवा मुलांच्या शिक्षणासाठी लागणारे पैसे एफडीत अडकवू नका. फक्त तीच रक्कम एफडीत ठेवा जी किमान एक वर्ष लागणार नाही.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
प्रश्न १: नोव्हेंबर २०२६ मध्ये सर्वात जास्त एफडी व्याज कोणती बँक देत आहे?
उत्तर: सूर्योदय स्मॉल फायनान्स बँक — ज्येष्ठ नागरिकांना ८.६० टक्के, सर्वसाधारण ग्राहकांना ८.२५ टक्के (५ वर्षे). उत्कर्ष बँक ६६६ दिवसांवर ८.१० टक्के देते.
प्रश्न २: एचडीएफसी आणि आयसीआयसीआय बँकेचा कमाल एफडी दर किती आहे?
उत्तर: दोन्ही बँकांनी नोव्हेंबर २०२६ मध्ये दर बदलले असून सर्वसाधारण ग्राहकांसाठी कमाल ६.६० टक्के आणि ज्येष्ठ नागरिकांसाठी ७.२० टक्क्यांपर्यंत व्याज देत आहेत.
प्रश्न ३: एसबीआयचा एफडी दर बदलला आहे का?
उत्तर: नाही. दर १५ डिसेंबर २०२५ पासून तसेच आहेत — सर्वसाधारण ग्राहकांसाठी ६.४० टक्के, ज्येष्ठ नागरिकांसाठी ७.०५ टक्के.
प्रश्न ४: एफडीवरील व्याजावर कर किती लागतो?
उत्तर: एफडीवरील व्याज तुमच्या आयकर स्लॅबनुसार करपात्र असते. सर्वसाधारण ग्राहकांचे वर्षाचे व्याज ४०,००० रुपयांपेक्षा जास्त असल्यास बँक टीडीएस कापते; ज्येष्ठ नागरिकांसाठी ही मर्यादा ५०,००० रुपये आहे.
प्रश्न ५: एफडीची रक्कम बँकेत सुरक्षित असते का?
उत्तर: होय, पण मर्यादेत. डीआयसीजीसी विम्याअंतर्गत एका बँकेतील एका खातेदाराची ५ लाख रुपयांपर्यंतची ठेव संरक्षित असते. त्यापेक्षा जास्त रक्कम वेगवेगळ्या बँकांत विभागा.
प्रश्न ६: आता एफडी करणे योग्य आहे की डिसेंबरच्या बैठकीची वाट पाहावी?
उत्तर: चांगला दर मिळत असेल तर तो लॉक करा, पण संपूर्ण रक्कम एकाच वेळी गुंतवू नका — वेगवेगळ्या मुदतींत विभागा.
स्रोत: आरबीआय साप्ताहिक सांख्यिकी परिशिष्ट, १३ नोव्हेंबर २०२६; बँकांची अधिकृत दरपत्रके; मिंट/ट्रेडिंगव्ह्यू, १३ नोव्हेंबर २०२६. दर बदलू शकतात — एफडी करण्यापूर्वी बँकेत नेमका दर तपासा.
