PM Kisan 24th installment ३० ऑक्टोबर २०२६ रोजी जमा — महाराष्ट्रातील ९१ लाख शेतकऱ्यांना दिलासा
PM Kisan 24th installment ३० ऑक्टोबर २०२६ रोजी शेतकऱ्यांच्या खात्यात जमा झाला आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी गुजरातमधील बनासकांठा जिल्ह्यातील भिलडी येथे २४ व्या हप्त्याचे वितरण केले. देशभरातील ९ कोटी ३४ लाखांहून अधिक शेतकरी कुटुंबांना प्रत्येकी २,००० रुपये याप्रमाणे १८,६९० कोटी रुपयांहून अधिक रक्कम मिळाली. महाराष्ट्रातील ९१,१२,७६५ शेतकऱ्यांना १,८३५ कोटी रुपये मिळाले आहेत.
यापूर्वी २३ वा हप्ता २० जून २०२६ रोजी जमा झाला होता. त्यानंतर चार महिन्यांहून अधिक काळ शेतकरी २४ व्या हप्त्याची वाट पाहत होते. मात्र, अनेकांना अद्याप एसएमएस आलेला नाही. तुमचे २,००० रुपये आले की नाही, ते कसे तपासायचे आणि पैसे अडकले असतील तर काय करायचे, याची संपूर्ण माहिती या लेखात आहे.
२४ वा हप्ता नेमका काय आणि कुठे जाहीर झाला?
प्रधानमंत्री किसान सन्मान निधी (PM-KISAN) ही केंद्र सरकारची योजना आहे. या योजनेअंतर्गत पात्र शेतकरी कुटुंबाला वर्षाला ६,००० रुपये दिले जातात — तीन हप्त्यांमध्ये, प्रत्येकी २,००० रुपये याप्रमाणे थेट बँक खात्यात. ही योजना डिसेंबर २०१८ मध्ये सुरू झाली होती.
यह भी पढ़े:
खरीप पीक विमा २०२६: अर्जाची शेवटची तारीख १५ नोव्हेंबर! १ रुपयात विमा भरण्याची शेवटची संधी
२४ व्या हप्त्याचे वितरण ‘PM Kisan Utsav Diwas’ कार्यक्रमांतर्गत, देशभरात थेट प्रक्षेपणासह करण्यात आले. गुजरातमध्ये २,१०० हून अधिक समूहस्तरीय आणि ३४ जिल्हास्तरीय कार्यक्रम झाले. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी मुंबईतील वर्षा निवासस्थानातून ऑनलाइन सहभाग घेतला. पंतप्रधानांनी सांगितले की, केवळ PM-KISAN मधूनच आतापर्यंत सुमारे ४ लाख कोटी रुपये थेट शेतकऱ्यांच्या खात्यात जमा झाले आहेत.
महाराष्ट्राला किती पैसे मिळाले?
- महाराष्ट्रातील लाभार्थी: ९१,१२,७६५ शेतकरी; रक्कम: १,८३५ कोटी रुपये
- प्रत्येक पात्र कुटुंबाला: २,००० रुपये
- देशभरातील लाभार्थी: ९ कोटी ३४ लाखांहून अधिक कुटुंबे; रक्कम: १८,६९० कोटी रुपयांहून अधिक
- हप्ता जमा झाल्याची तारीख: शुक्रवार, ३० ऑक्टोबर २०२६; मागील हप्ता: २० जून २०२६
ही रक्कम डायरेक्ट बेनिफिट ट्रान्सफर (DBT) पद्धतीने आधार-संलग्न बँक खात्यात पाठवली जाते. कोणालाही पैसे देण्याची गरज नाही. पैसे टप्प्याटप्प्याने जमा होतात, त्यामुळे काही खात्यांमध्ये रक्कम एक-दोन दिवस उशिरा दिसू शकते.
कोण पात्र आहे? पात्रता काय आहे?
PM-KISAN चा लाभ जमीनधारक शेतकरी कुटुंबाला मिळतो — पती, पत्नी आणि १८ वर्षांखालील मुले मिळून एक कुटुंब, आणि एकाच व्यक्तीच्या नावावर लाभ. अटी:
- शेतकऱ्याच्या नावावर शेतजमीन असणे आवश्यक आहे; ७/१२ उताऱ्यावरील नोंदी बरोबर असाव्यात.
- आधार कार्ड बँक खात्याशी जोडलेले असावे आणि NPCI मॅपिंग झालेले असावे.
- e-KYC पूर्ण असणे बंधनकारक आहे; e-KYC नसेल तर हप्ता अडकतो.
- संस्थात्मक जमीनधारक, घटनात्मक पदांवरील व्यक्ती, सरकारी नोकरदार (चतुर्थ श्रेणी वगळता), १०,००० रुपयांहून अधिक मासिक पेन्शनधारक आणि आयकर भरणारे शेतकरी पात्र नाहीत.
महाराष्ट्रातील पात्र शेतकऱ्यांना केंद्राच्या PM-KISAN व्यतिरिक्त राज्य सरकारच्या नमो शेतकरी महासन्मान निधी योजनेतूनही वर्षाला ६,००० रुपये मिळतात. म्हणजे दोन्ही योजना मिळून पात्र कुटुंबाला वर्षाला १२,००० रुपये मिळतात. मात्र, नमो शेतकरीचा पुढील हप्ता राज्य सरकारच्या स्वतंत्र वेळापत्रकानुसार जमा होतो आणि त्याची तारीख अद्याप जाहीर झालेली नाही. २४ वा PM-KISAN हप्ता आणि नमो शेतकरी हप्ता या दोन वेगवेगळ्या रकमा आहेत, यात गोंधळ करू नका.
तुमचे २,००० रुपये आले का? असे तपासा
तुमच्या खात्यात पैसे आले की नाही, हे मोबाईलवरून तपासता येते. पायऱ्या क्रमाने करा:
- अधिकृत संकेतस्थळ pmkisan.gov.in उघडा. पैसे मागणाऱ्या बनावट संकेतस्थळांपासून सावध राहा.
- ‘Farmers Corner’ मध्ये ‘Know Your Status’ वर क्लिक करा.
- नोंदणी क्रमांक टाका. क्रमांक आठवत नसेल तर ‘Know your registration number’ मधून मोबाईल किंवा आधार क्रमांकाने तो मिळवा.
- कॅप्चा भरा आणि नोंदणीकृत मोबाईलवर आलेला OTP टाका.
- पडद्यावर प्रत्येक हप्त्याची माहिती दिसेल — कोणता हप्ता कधी जमा झाला किंवा का थांबला आहे, हे तेथे स्पष्ट दिसते.
याशिवाय बँक पासबुक, बँकेचा एसएमएस किंवा त्याच खात्याशी जोडलेले UPI अ‍ॅप यावरूनही रक्कम तपासता येते.
पैसे आले नसतील तर सर्वात सामान्य कारणे
स्टेटस पेजवर पैसे न येण्याचे कारण दिलेले असते. महाराष्ट्रात सर्वाधिक आढळणारी कारणे:
- e-KYC अपूर्ण: e-KYC बंधनकारक आहे. पोर्टलवर आधार OTP ने, PM-KISAN अ‍ॅपवर फेस ऑथेंटिकेशनने किंवा CSC येथे बायोमेट्रिक पद्धतीने ते पूर्ण करता येते.
- बँक खाते आधारशी जोडलेले नाही: DBT फक्त आधार-संलग्न आणि NPCI मॅपिंग झालेल्या खात्यातच जाते. बँक शाखा किंवा इंडिया पोस्ट पेमेंट्स बँक येथे हे काम होते.
- जमिनीच्या नोंदी पडताळलेल्या नाहीत: ७/१२ उताऱ्यावरील तपशील जुळणे आवश्यक आहे. यासाठी तलाठी किंवा तालुका कृषी कार्यालयाशी संपर्क साधा.
- नावात तफावत: आधार, बँक खाते आणि जमिनीच्या नोंदींमध्ये नावाची स्पेलिंग वेगळी असेल तर हप्ता अडकतो.
केवळ e-KYC पूर्ण केल्याने पैसे हमखास येत नाहीत — वरील सर्व तपासण्या पूर्ण असणे आवश्यक आहे. अडचण दुरुस्त केल्यानंतर प्रलंबित रक्कम सहसा पुढील बॅचमध्ये दिली जाते, पण यासाठी सरकारने कोणतीही निश्चित मुदत दिलेली नाही.
मदत कुठे मिळेल?
तुमच्या गावातील ग्रामसेवक, कृषी सहाय्यक, तालुका कृषी कार्यालय किंवा जवळचे CSC (आपले सरकार सेवा केंद्र) येथे मदत मिळते. PM-KISAN हेल्पलाइन क्रमांक १५५२६१ आणि ०११-२४३००६०६ हे आहेत. ही योजना पूर्णपणे मोफत आहे — हप्ता मिळवून देण्यासाठी कोणालाही पैसे देऊ नका. रब्बी हंगामाच्या तोंडावर हा हप्ता आल्याने बियाणे आणि खतांच्या खर्चासाठी दिलासा मिळाला आहे. आधी स्टेटस तपासा आणि अडचण असेल तर ती दुरुस्त करा.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
प्रश्न १: PM-KISAN २४ वा हप्ता कधी जमा झाला?
उत्तर: ३० ऑक्टोबर २०२६ रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी गुजरातमधील भिलडी येथे हा हप्ता वितरित केला.
प्रश्न २: महाराष्ट्रातील किती शेतकऱ्यांना हा हप्ता मिळाला?
उत्तर: ९१,१२,७६५ शेतकऱ्यांना एकूण १,८३५ कोटी रुपये मिळाले; प्रत्येकाला २,००० रुपये.
प्रश्न ३: माझे २,००० रुपये आले नाहीत, काय करावे?
उत्तर: आधी pmkisan.gov.in वर ‘Know Your Status’ मध्ये स्टेटस तपासा. e-KYC, आधार-बँक लिंकिंग आणि जमिनीच्या नोंदी यांपैकी जे अपूर्ण असेल ते दुरुस्त करा.
प्रश्न ४: नमो शेतकरी हप्ता आणि PM-KISAN हप्ता एकच आहे का?
उत्तर: नाही. PM-KISAN ही केंद्र सरकारची तर नमो शेतकरी महासन्मान निधी ही महाराष्ट्र सरकारची स्वतंत्र योजना आहे. दोन्ही मिळून वर्षाला १२,००० रुपये मिळतात, पण त्यांच्या तारखा वेगवेगळ्या असतात.
प्रश्न ५: पुढील २५ वा हप्ता कधी येणार?
उत्तर: तारीख अद्याप जाहीर झालेली नाही. साधारणपणे हप्ते चार महिन्यांच्या अंतराने येतात. अफवांवर विश्वास ठेवू नका, केवळ pmkisan.gov.in वरील माहितीवर विश्वास ठेवा.
स्रोत: कृषी व शेतकरी कल्याण मंत्रालय, भारत सरकार (PM-KISAN); पंतप्रधान कार्यालय, बनासकांठा वितरण कार्यक्रम, ३० ऑक्टोबर २०२६.
